Yngwie Janseghers
Ik herschrijf mijn eigen spelregels tijdens het componeren

Met een naam als de zijne kan het niet verbazen dat Yngwie Janseghers muziek met de paplepel ingelepeld kreeg. Als vierjarige speelde hij Nothing else matters van Metallica voor zijn grootvader, later ruilde hij de gitaar in voor orgel, harmonium en klavecimbel. Maar de liefde voor het schrijven bleek het grootst. Bij het beschrijven van zijn parcours valt op dat er nogal wat kilometers afgelegd werden.

YNGWIE JANSEGHERS
Ik kan niet lang op één plek blijven. Ik begon mijn bachelor in Antwerpen, maar ging al in mijn tweede jaar op Erasmus naar Noorwegen. In mijn derde jaar kwam ik naar Gent om er bij Daan Janssens te studeren. We hebben een gelijkaardige smaak en hadden meteen een klik. Tijdens mijn master wou ik ook graag op Erasmus gaan, dit keer in Graz. Daar start ik binnenkort aan mijn tweede master.”

LINDE VERJANS
Is die honger naar het buitenland er altijd geweest?

YJ
Eigenlijk wel. Als kleine jongen, toen ik jazz ontdekte, droomde ik ervan om aan Juilliard of Berkley te studeren. Die plekken dragen zoveel geschiedenis in zich. Je moet groot dromen en realistisch denken (lacht).

LV
Het werd eerst Oslo. 

YJ
Ook heel interessant, omdat het een beetje buiten alles ligt van wat er hier gebeurt. België, Nederland, Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland… dat ligt allemaal een beetje in dezelfde lijn. De muziek in Scandinavië is echt anders. Het leven is daar ook anders. Ik werd direct verliefd op het land en heb er veel geleerd. 

LV
Binnenkort trek je opnieuw naar Graz, in Oostenrijk.

YJ
Dat komt omdat ik een hele goede klik had met de docent daar, Clemens Gadenstätter. Ik leerde zijn werk kennen door Frederik Neyrinck, die kort bij hem gestudeerd heeft. Toen ik een mail stuurde met twee werken, kreeg ik een bericht terug met de vraag of ik een toelichting kon sturen over het filosofische aspect van mijn muziek. Het bleek typisch voor zijn manier van doceren te zijn. Lessen waren veelal gesprekken over het waarom. Waarom schrijf je stille muziek? Wat is daar de impact van? Wat betekent het bijvoorbeeld om een wiegelied te schrijven? Na zo’n gesprek van anderhalf uur kwam ik altijd vol inspiratie buiten. Dan probeerde ik zo snel en zo veel mogelijk te noteren. 

De vraag waarom ik iets schrijf is voor mij altijd al essentieel geweest. Ik schrijf zelden intuïtief. Alles wat beredeneerd kan worden, vind ik fantastisch. Ik vertrek vanuit een algoritme, of een structuur. Bij Bram Van Camp in Antwerpen leerde ik Bartók opnieuw kennen en dus ook het gebruik van de gulden snede. Dat is gebleven. In veel van mijn werken pas ik de gulden snede nog altijd toe. Omdat het werkt. Meestal vervorm ik het zo hard dat het uiteindelijk geen gulden snede meer is. Maar ik heb altijd wel een reden om van daaruit te vertrekken. 

LV
Is muziek die zo beredeneerd tot stand komt nog wel uit te voeren?

YJ
Ja, zeker! Het is veel minder complex dan het nu misschien lijkt. In essentie zijn het altijd triolen en quintolen, soms een septool. En alles is een benadering.

LV
Is toegankelijkheid een doel bij het schrijven?

YJ
Ik probeer muziek te schrijven die muziek is en geen wiskundige formule in klank. Ik vind het altijd een compliment als mensen die geen muzikale achtergrond hebben mijn muziek hebben kunnen smaken. Ik begin vanuit een structuur, maar gooi die op een gegeven moment in het proces overboord. Ik herschrijf mijn eigen spelregels tijdens het componeren.

LV
Wat was er zo interessant aan KASK & Conservatorium?

YJ
Daan, uiteraard. En ook de andere docenten, Filip Rathé en Jesse Broekman. Daarnaast zijn er in Gent ook studenten hedendaagse muziek, wat voor een componist natuurlijk heel interessant is. Ik kreeg er ook meer vrijheid bij het invullen van mijn eindexamen. Dat moest niet voor een bepaald gelegenheidsensemble, maar kon heel gevarieerd zijn. Zo schreef ik voor mijn Bachelorproef een werk voor fluit en elektronics, een orkestwerk en een werk voor barokensemble en stem. Ook qua samenwerkingen biedt het mogelijkheden. Tijdens mijn studies kon ik schrijven voor Spectra en Het Collectief, wat uiteraard heel leerzaam was.

LV
Waar komen nu je opdrachten vandaan?

YJ
Uit verschillende hoeken. Veel ontstaat uit samenwerkingen met vrienden. Een voordeel van op veel plekken gestudeerd te hebben is dat je een breed netwerk hebt. Zo schrijf ik regelmatig voor een percussionist, Jonas Eventad, die ik in Oslo heb leren kennen. Nu ben ik bezig aan een veertig minuten durend werk voor hem, waarbij we letterlijk alles als een instrument beschouwen. In alles zit een toon. Door samen dingen uit te proberen, in combinatie met de enorme kennis en het verbluffende voorstellingsvermogen van Jonas creëren we iets nieuws. En ook Kant, een gezamenlijke inspiratiebron, speelt een rol.

Ook met Stan Geudens, met wie ik nog op de Kunsthumaniora zat, werk ik vaak samen.

En ik meld me voor veel dingen aan. Dat kan op twee manieren gaan: ofwel stuur je een afgewerkt stuk op en wordt dat geselecteerd, ofwel stuur je enkele werken en een concept op en word je uitgekozen om op basis daarvan een nieuw werk te schrijven.

LV
Werk je dan vaak aan verschillende stukken tegelijkertijd?

YJ
Ja, gelukkig schrijf ik snel. Ik probeer er ook voor te zorgen dat de werken in verschillende stadia van afwerking zitten. En in Graz heb ik binnenkort twee bureaus. Zo kan ik het werken aan de verschillende stukken ook echt fysiek gescheiden houden. Als ik niet kan schrijven word ik onrustig. Het is een onmisbaar onderdeel van mijn leven.